Chiều 4/3, tại trụ sở Trung ương Đảng, Tổng Bí thư Tô Lâm, Trưởng Ban chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đã chủ trì phiên họp thứ hai của Ban Chỉ đạo.
Quá trình triển khai nghị quyết 57 và những kết quả bước đầu đạt được
Tổng Bí thư Tô Lâm đánh giá cao nỗ lực triển khai nghị quyết 57 về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia. Tính tới thời điểm hiện tại, các nhóm vấn đề về hoàn thiện nền tảng hoạt động của Ban Chỉ đạo Trung ương đã cơ bản hoàn thành kể từ sau Phiên họp thứ nhất Ban Chỉ đạo Trung ương ngày 20/1/2025. Trong đó, đã thành lập Tổ giúp việc và Hội đồng tư vấn quốc gia; Quốc hội đã kịp thời ban hành Nghị quyết số 193/2025/NQ-QH15 với 12 cơ chế, chính sách thí điểm để thể chế hóa Nghị quyết số 57 vào thực tiễn, những vấn đề có thể triển khai sớm, giải quyết ngay, không chờ đến khi Quốc hội thông qua các Luật.
Đặc biệt, việc chuyển đổi số trong các cơ quan Đảng bước đầu có sự thay đổi tích cực. Đề án 06 đã mang tới nhiều lợi ích thực tế nhằm phục vụ người dân, doanh nghiệp, giúp các bước quản lý trở nên dễ dàng hơn. Đây chính là tiền đề xây dựng Trung tâm dữ liệu quốc gia. Ngoài ra, việc cắt giảm, đơn giản hóa và giải quyết thủ tục hành chính, cung cấp dịch vụ công phục vụ người dân, doanh nghiệp đã thu hút sự quan tâm, phản hồi của người dân, doanh nghiệp, đội ngũ tri thức, nhà khoa học, chuyên gia về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số.
Sau khi nghe báo cáo về Chương trình công tác năm 2025 của Ban Chỉ đạo và các thành viên Ban Chỉ đạo thảo luận, Tổng Bí thư Tô Lâm phát biểu kết luận, ghi nhận, biểu dương và đánh giá cao nỗ lực của Đảng ủy Chính phủ, Đảng ủy Quốc hội, Đảng ủy Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Đảng ủy các cơ quan Đảng Trung ương, Văn phòng Trung ương Đảng và các ban của Đảng và các thành viên Ban Chỉ đạo. Bên cạnh đó, Tổng Bí thư Tô Lâm cũng đánh giá các cơ quan có sự chuẩn bị khẩn trương và thống nhất nhiều nội dung quan trọng trong Phiên họp thứ 2 này.
Ngoài điểm đáng tuyên dương, với tinh thần tiếp thu ý kiến ý kiến thẳng thắn, nghiêm túc, Tổng Bí thư chỉ rõ những tồn tại, hạn chế cần được sớm khắc phục, tránh nguy cơ trở thành “điểm nghẽn” như: Công tác lãnh đạo, chỉ đạo và nhận thức, đổi mới tư duy, quyết tâm chính trị còn chậm, nhất là người đứng đầu các cấp chưa quan tâm chỉ đạo và trực tiếp sử dụng các thiết bị điện tử và ứng dụng phần mềm, ứng dụng; Thể chế, cơ chế, chính sách chưa hoàn thiện, đồng bộ.
Mặc dù Quốc hội đã ban hành Nghị quyết 193 nhưng vẫn còn một số vấn đề đặt ra tại Nghị quyết số 57 chưa được giải quyết như việc thiếu hụt nhân lực, đặc biệt là nhân lực chất lượng cao sẽ là nguy cơ trở thành điểm nghẽn hay việc đầu tư, hoàn thiện hạ tầng (đường truyền internet, 5G, cơ sở dữ liệu) và phát triển các công nghệ mới (trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn,...) chưa được quan tâm đúng mức. Hơn thế nữa, việc chuyển đổi số trong hoạt động của các cơ quan và chất lượng cung cấp dịch vụ công trực tuyến còn hạn chế, nhất là việc số hóa, tái cấu trúc quy trình nghiệp vụ để đưa lên môi trường số. Chưa chú trọng mạnh dạn phát triển và đưa các sản phẩm khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số vào thực tiễn trong hoạt động quản lý và phục vụ người dân, doanh nghiệp.
Các nhiệm vụ trọng tâm trong thời gian tới
Tổng Bí thư nhấn mạnh tầm quan trọng của năm 2025 trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc. Đây là năm khởi đầu, định hướng lộ trình, triển khai các chính sách cụ thể nhằm cụ thể hóa Nghị quyết số 57, tạo nền tảng cho sự phát triển vững chắc, đồng bộ cho các năm tiếp theo. Chính phủ cần tập trung để hàm lượng khoa học công nghệ trong sản phẩm, hàng hóa tăng lên, điều chỉnh dự toán ngân sách nhà nước năm 2025 để bố trí ít nhất 3% tổng chi ngân sách cho phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số quốc gia và tăng dần trong những năm tiếp theo.
Một số nhiệm vụ trọng tâm do Tổng Bí thư Tô Lâm đề cập:
Triển khai Nghị quyết 57 với Nghị quyết 18 của Trung ương để tái cấu trúc hệ thống từ trung ương tới cơ sở;
Yêu cầu tập trung xây dựng nền tảng số, hạ tầng số, lập cơ sở dữ liệu quốc gia về doanh nghiệp, đất đai...; bảo đảm băng thông 5G trên toàn quốc; sớm đưa trung tâm dữ liệu quốc gia vào vận hành.
Yêu cầu phát triển trí tuệ nhân tạo (AI), xác định AI là mũi nhọn, đột phá; có những ưu đãi thuế cho sản xuất chip, bán dẫn, hỗ trợ tích cực cho nghiên cứu phát triển. Tiếp tục thu hút vốn đầu tư nước ngoài FDI có hàm lượng công nghệ cao.
Hoàn thành các tiện ích trên ứng dụng VNeID; mở cổng xuất nhập cảnh tự động; triển khai thu phí không dừng tại bến xe, bãi đỗ trong đô thị, thúc đẩy văn minh giao thông; đẩy mạnh số hóa, tái cấu trúc quy trình, đơn giản hóa thủ tục hành chính, nhất là các dịch vụ công liên quan tới đất đai, doanh nghiệp.
Phát triển các khu công nghệ cao, thành lập các sàn giao dịch khoa học công nghệ, phổ biến cho người dân, doanh nghiệp biết và vận dụng.
Mạnh dạn lựa chọn, đưa các giải pháp ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số vào thực tiễn.
Có cơ chế vừa làm, vừa hoàn thiện, đánh giá hiệu quả trước khi nhân rộng.
Đặc biệt, Tổng Bí thư chỉ rõ, việc hoàn thiện thể chế, cơ chế, chính sách và bảo đảm nguồn lực, nhân lực triển khai Nghị quyết số 57 phải được hoàn thành ngay trong Quý II/2025.
Tổng Bí thư đề nghị Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương tổ chức triển khai các hoạt động tuyên truyền, nâng cao nhận thức cho lãnh đạo các cấp và toàn xã hội trong việc nâng cao vai trò của khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, tạo sự lan tỏa tích cực; chủ trì phối hợp với Bộ Công an và các cơ quan có liên quan triển khai phong trào phổ cập tri thức cơ bản về chuyển đổi số cho toàn dân trên nền tảng VNeID. Cùng với đó, các bộ ngành cùng phối hợp triển khai nhiệm vụ này.
Tổng Bí thư Tô Lâm cũng cho biết, tới đây, các Tỉnh ủy, thành ủy sẽ thành lập Ban Chỉ đạo cấp tỉnh, thành phố về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, do Bí thư Tỉnh ủy, thành ủy làm trưởng ban.
Tác giả: Hải Anh